پروژه شکیبا، طراحی داخلی یک خانه مسکونی برای خانواده پیرحیاتی است که در سال ۱۳۹۹ به دفتر معماری STARK سپرده شد. پروژه در ابتدا با هدف طراحی فضای داخلی پذیرایی و نشیمن آغاز شد، اما بررسی پلان موجود و گفتوگو با کارفرما نشان داد که رسیدن به فضای مطلوب، تنها با انتخاب متریال، مبلمان و عناصر دکوراتیو امکانپذیر نیست.
برای ما طراحی داخلی زمانی معنا پیدا میکند که پیش از شکلدادن به ظاهر فضا، نسبت میان فضا و شیوه زندگی ساکنان آن بهدرستی تعریف شده باشد. به همین دلیل، طراحی پروژه شکیبا از بازخوانی پلان موجود و شناخت نیازهای خانواده آغاز شد؛ با این هدف که خانه، در نهایت نه صرفاً فضایی زیبا، بلکه فضایی متناسب با مقیاس، نیازها و سبک زندگی ساکنان خود باشد.
پلان اجرایی قبل از تغییرات
پلان اولیهای که برای طراحی داخلی در اختیار دفتر قرار گرفت، ساختار کلی فضاهای خانه را مشخص میکرد. در نخستین مرحله، ارتباط میان فضاهای عمومی و خصوصی، مسیرهای حرکتی، نحوه استفاده از پذیرایی و نشیمن، دسترسیها و ظرفیت فضا برای چیدمان مبلمان مورد بررسی قرار گرفت.
این بررسی نشان داد که بدون تغییر در برخی روابط فضایی، طراحی داخلی نمیتواند بهطور کامل پاسخگوی خواستههای کارفرما باشد. بنابراین پیش از ورود به جزئیات دکوراسیون، مجموعهای از تغییرات هدفمند در پلان پیشنهاد شد.
هدف از این تغییرات، دگرگونکردن بیدلیل ساختار خانه نبود؛ بلکه تلاش کردیم با کمترین مداخله مؤثر، فضاها را با نیازهای واقعی خانواده هماهنگ کنیم و خانهای در قوارهی زندگی خودشان شکل دهیم.
پلان اجرایی پس از تغییرات
در پلان پیشنهادی، روابط فضایی با توجه به نحوه استفاده روزمره خانواده بازنگری شد. سازماندهی فضای پذیرایی و نشیمن، ارتباط بخشهای مختلف خانه و مسیرهای حرکتی مورد توجه قرار گرفت تا ضمن حفظ ساختار اصلی بنا، کیفیت استفاده از فضا افزایش پیدا کند.
این تغییرات پایهای برای مرحله بعد طراحی بود. پس از تثبیت پلان، طراحی داخلی نه بهصورت مجموعهای از عناصر مستقل، بلکه بهعنوان ادامه همان سازماندهی فضایی توسعه پیدا کرد.
به این ترتیب، محل قرارگیری مبلمان، دیوارهای شاخص، نورپردازی، سقفها و عناصر دکوراتیو بر اساس یک ساختار مشخص و هماهنگ شکل گرفتند.
رویکرد طراحی داخلی
زبان طراحی پروژه شکیبا بر پایه ترکیبی از فضاهای روشن، رنگهای خنثی، جزئیات کلاسیک کنترلشده و عناصر معاصر شکل گرفت. هدف، ایجاد فضایی خانوادگی و رسمی بود که در عین برخورداری از جزئیات، از شلوغی و تزئینات بیش از اندازه فاصله داشته باشد.
در فضای پذیرایی، استفاده از طیفهای سفید، کرم و خاکستری در کنار جزئیات گرم، بستری آرام برای حضور مبلمان و فرش ایجاد میکند. شومینه بهعنوان یکی از نقاط کانونی فضای پذیرایی در نظر گرفته شده و قاببندی دیوارها و جزئیات سقف به تعریف شخصیت رسمیتر این بخش کمک میکنند.
در مقابل، فضای نشیمن خانوادگی با زبان معاصرتر و صمیمیتری طراحی شده است. مبلمان سبز ملایم، سطوح چوبی، دیوار دکوراتیو با نقوش گیاهی و فرم سادهتر عناصر، هویتی متفاوت برای فضای زندگی روزمره خانواده ایجاد میکنند.
متریال و پالت رنگ
انتخاب متریالها بر اساس ایجاد تعادل میان روشنایی، گرما و جزئیات انجام شد. سطوح روشن در کف و دیوارها باعث افزایش ادراک وسعت فضا میشوند و در کنار آنها، چوب، فلز با تونالیته طلایی، سنگ و سطوح تیرهتر بهصورت محدود برای ایجاد کنتراست مورد استفاده قرار گرفتهاند.
در بخشهایی مانند آشپزخانه و ناهارخوری، کابینتهای روشن در کنار صفحات تیره و جزئیات طلایی قرار گرفتهاند. در فضای نشیمن نیز ترکیب رنگ سبز ملایم مبلمان با خاکستری، چوب و نقوش گیاهی، فضایی آرامتر و خانوادگیتر ایجاد میکند.
نورپردازی نیز بخشی از همین ترکیب متریال در نظر گرفته شده است؛ نورهای مخفی، چراغهای دکوراتیو و نور طبیعی در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند تا جزئیات معماری و بافت متریالها بهتر دیده شوند.
مبلمان و جزئیات داخلی
مبلمان در پروژه شکیبا تنها بهعنوان عناصر تزئینی انتخاب نشده، بلکه بخشی از سازماندهی فضاست. ابعاد و محل قرارگیری مبلمان با توجه به مسیرهای حرکت، فاصله میان فضاها و نوع استفاده از هر بخش در نظر گرفته شده است.
در پذیرایی، فرم رسمیتر مبلمان، فرش ایرانی، شومینه و جزئیات کلاسیک فضایی مناسب مهمانی و پذیرایی ایجاد میکنند؛ در حالی که در نشیمن خانوادگی، فرم سادهتر مبلمان، میزهای مرکزی و رنگهای آرام، فضایی راحتتر برای استفاده روزمره شکل میدهند.
این تفاوت در شخصیت دو فضا، در عین حفظ هماهنگی کلی خانه، یکی از ایدههای اصلی طراحی پروژه بوده است.
مشخصات پروژه
نام پروژه: شکیبا | Shakiba Residence
نوع پروژه: بازطراحی پلان و طراحی داخلی مسکونی
سال طراحی: ۱۳۹۹
کارفرما: خانواده پیرحیاتی
معمار: احسان ختار
CG Artist: اسما صیدینژاد
